2025, Plenarni referati, str. 125-130
|
|
Uticaj toplotnog stresa na koncentraciju progesterona tokom estrusa kod krava
Influence of heat stress on progesterone dynamics during the bovine estrous cycle
Ss. Cyril and Methodius University in Skopje, Faculty of Veterinary Medicine - Skopje, N. Macedonia
Sažetak
Toplotni stres predstavlja jedan od najozbiljnijih izazova spoljašnje sredine u mlečnoj proizvodnji, naročito u regionima sa produženim toplim letima. Kada vrednosti indeksa temperature i vlažnosti (THI) premaše termoneutralnu zonu za goveda, dolazi do poremećaja reproduktivne fiziologije, što rezultira smanjenom plodnošću i padom proizvodnje mleka. Cilj ove studije bio je da se ispita uticaj letnjeg toplotnog stresa na koncentracije progesterona (P4) tokom estrusnog ciklusa krava rase holštajn u Republici Severnoj Makedoniji. Ukupno 30 multiparnih krava sa 12 farmi bilo je uključeno u istraživanje, pri čemu su protokoli ishrane i držanja bili ujednačeni. Uzorci krvi prikupljani su 0, 7, 14. i 21. dana estrusnog ciklusa, a koncentracije progesterona u plazmi analizirane su radioimunoesej metodom. Rezultati su pokazali značajno niže koncentracije progesterona u lutealnoj fazi pod uslovima toplotnog stresa u poređenju sa referentnim vrednostima u termoneutralnim uslovima. Toplotni stres je skratio lutealnu aktivnost, umanjio ekspresiju znakova estrusa, te bio povezan sa nižim stopama koncepcije i većim stepenom ranog embrionalnog uginuća. Ovi nalazi ukazuju na potrebu za uvođenjem strategija ublažavanja, kao što su sistemi za hlađenje, napredne reproduktivne tehnologije i upravljačke prakse na nivou stada, radi očuvanja plodnosti u uslovima globalnog zagrevanja.
Abstract
Heat stress represents one of the most significant environmental challenges for dairy production, especially in regions experiencing prolonged hot summers. When temperature-humidity index (THI) values exceed the thermoneutral zone for cattle, reproductive physiology is disrupted, resulting in poor fertility and reduced milk yield. This study examined the effect of summer heat stress on progesterone (P4) concentrations during the estrous cycle of Holstein cows in North Macedonia. A total of 30 multiparous cows from 12 farms were monitored, with uniform feeding and housing protocols. Blood samples were collected on days 0, 7, 14, and 21 of the estrous cycle, and plasma progesterone was analyzed by radioimmunoassay. The results demonstrated significantly lower luteal-phase progesterone concentrations under heat stress conditions compared with reported thermo-neutral values. Heat stress shortened luteal activity, reduced estrous expression, and was associated with lower conception rates and higher early embryonic loss. These findings reinforce the critical need for mitigation strategies such as cooling systems, advanced reproductive technologies, and herd-level management practices to preserve fertility in warming climates.
|