|
Formalne karakteristike protestnih parola kao elemenat simboličke borbe tokom blokada fakulteta u Srbiji (2024-2025)
The formal features of protest slogans as an element of symbolic struggle in Serbia's faculty blockades (2024-2025)
Projekat: Ministarstvo nauke, tehnološkog razvoja i inovacija Republike Srbije (institucija: Univerzitet u Beogradu, Filozofski fakultet) (MPNTR - 451-03-68/2020-14/200163)
Ključne reči: studentski protesti; parole; simbolička borba; Srbija
Keywords: student protests; slogans; symbolic struggle; Serbia
Sažetak
Rad analizira vizuelne i formalne karakteristike studentskih parola nastalih tokom talasa blokada univerziteta i masovnih protesta u Srbiji, koje su imale ključnu ulogu u oblikovanju društveno-političkog pejzaža zemlje od kraja 2024. i tokom 2025. godine. Rad predstavlja nastavak prethodnog istraživanja sadržaja studentskih slogana, a ova studija pomera analitički fokus ka vizuelnoj dimenziji protesne komunikacije. Istraživačku građu čini baza podataka koja obuhvata 929 fotografija protesnih transparenata, prikupljenih u periodu između decembra 2024. i februara 2025. godine, na 35 fakulteta sa pet univerziteta u Srbiji. Korišćenjem deduktivnog pristupa, kodna shema je primenjena na karakteristike poput vrste pisma, jezika, odnosa teksta i slike, kao i razlike između unutrašnjih i spoljašnjih transparenata. Rezultati pokazuju da je većina parola bila ispisana na srpskom jeziku, pretežno ćiriličnim pismom, često u kombinaciji sa vizuelnim elementima radi pojačavanja simboličkog efekta. Upotreba nacionalnog pisma funkcionisala je i kao marker identiteta i kao strategija simboličkog otpora. Vizuelna stilizacija, multimodalna kompozicija i emocionalni vokabular igrali su ključnu ulogu u oblikovanju javne percepcije i unutrašnje grupne solidarnosti. Protestne parole su se, stoga, ispoljile kao multimodalni oblici simboličke borbe, koji povezuju vizuelni dizajn sa političkom kritikom u kontekstu sužavanja demokratskog prostora.
Abstract
This paper examines the visual and formal characteristics of student protest slogans that emerged during the wave of university blockades and mass demonstrations in Serbia that played a pivotal role in shaping Serbia's socio-political landscape from late 2024 through 2025. As a continuation of previous research focused on slogan content, this study shifts the analytical focus to the visual dimension of protest communication. The analysis is based on a dataset of 929 photographs of protest banners collected between December 2024 and February 2025 across 35 faculties at five universities in Serbia. Using a deductive coding approach, the study explores features such as script type, language, text-image interplay, and the distinction between internal and external banners. Findings show that most slogans were written in Serbian and predominantly used Cyrillic script, often combining text with visual elements to enhance symbolic impact. The use of national script functioned both as an identity marker and as a strategy of symbolic resistance. Visual stylisation, multimodal composition, and emotional vocabulary played a crucial role in shaping public perception and internal group solidarity. Protest slogans thus operated as multimodal forms of symbolic struggle, linking visual design with political critique in a context of shrinking democratic space.
|